08-09-2020

De dagelijkse mijtenval

In september kun je de mijtbesmetting goed spiegelen aan hetgeen je dagelijks op de schuifla vindt, mits de mijtbestrijding tenminste 4 weken geleden is uitgevoerd. De middelen werken namelijk zo'n vier tot vijf weken door. Mocht je op grond van een zeer lage mijtbesmetting (3 of minder mijten per 100 bijen) of om andere redenen helemaal geen mijtbestrijding hebben uitgevoerd, dan kan de mijtval in september en oktober behoorlijk oplopen. Maar de mijtval kan ook laag blijven. In de maanden september en vooral oktober loopt het laatste gesloten broed uit en blijkbaar vallen daar de laatste mijten uit. Zowel moedermijten (donker roodbruin) als dochters (vaak gevlekt buin/wit of wit) overleven blijkbaar de laatste broedcyclus niet meer. 

Uit de dageijkse mijtval van 25 bijenvolken die ik vanaf 2 september volg op mijn thuisstand, blijkt dat de mijtenval in behandelvrije volken zeer sterk varieert. Gelukkig zitten 23 van mijn 25 volken aan de veilige kant. De 25 volken beschikken over P-moeren of F1-moeren van dit jaar of van 2019 van vier verschillende moederlijnen. Door de mijtval van deze volken te monitoren en te vergelijken kun je zo de volken er tussen uithalen met een lage mijtval. 

Aangezien ik de mijtenval al drie jaar van zo'n 20 volken volg, weet ik inmiddels dat het tellen van de mijtenval in de maand september representatief is voor de mijtenval van het hele najaar en winterseizoen. Dus met 4 of 8 keer tellen in de maand september weet je welke volken/lijnen het beste de mijtenreproductie in het actieve bijenseizoen (maart tot augustus) kunnen afremmen. Er is dus een directe relatie tussen de mijtval en de mijtbesmetting. 

Deze methode van vergelijken tussen volken beperkt zich niet tot een specifieke eigenschap. Bij de verminderde mijtenreproductie kunnen meerdere factoren een rol spelen, zoals broedduur, broedtemperatuur, kleine cellen, VSH-gedrag (ruimen van poppen met mijtenfamillies, zie foto) etc. 

De volken, die zonder behandeling, de mijtenreproductie in de zomer weten te beperken tot acceptabele proporties worden komend voorjaar gepromoveerd tot teeltvolk (met P-moer) of productievolk (met F1-moer). Om veel volkjes te kunnen vergelijken gebruik ik veel twee- of vierrands miniplussen voor dit doel. Maar ook grote dadantvolken doen mee in de vergelijking. 

Eigenlijk kan iedereen, die twee of meer P-moeren heeft, deze selectiemethode volgen.  Uiteraard let ik ook op andere eigenschappen, zoals raatzit, zachtaardigheid en zwermdrift. Maar meestal zit dat wel goed wanneer je uitgaat van moeren, die bevrucht zijn op een gerenomeerd bevruchtingstation. De gemiddelde mijtval van de afgelopen week lag flink lager dan het gemiddelde van een jaar geleden. Deze vorm van selectie lijkt een positief effect te hebben.  

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt

 

Reacties

  • Rob W. le Mair

    09-09-2020 om 00:39

    gefeliciteerd Ben, dat lijkt helemaal de goede kant op te gaan.

  • wim cousijn

    09-09-2020 om 07:45

    Dag Ben, het hele jaar door heb ik nauwelijks mijtenval gehad. En dus ook niet behandeld. Nu valt er wel wat maar ook niet om over naar huis te schrijven. Ik meen me te herinneren dat je een keer met walnotenbladeren hebt geëxperimenteerd ipv met zuren. Dat wil ik dit jaar ook proberen. Kun je vertellen wat je experiment je heeft geleerd?

    Dag Wim, ik heb de walnotenbladeren ingezet tegen de wasmot bij het bewaren van de honingbakken met geslingerde raten. Deze bleken goed te werken. Groet, Ben

  • Hugo

    09-09-2020 om 08:27

    Hoe hoog mag de natuurlijke mijtenval op dit moment zijn ?

    Hugo, wanneer de gemiddelde mijtenval per dag ongeveer 10 of minder is dan heb je met een zeer lage mijtenbesmetting te maken. Over 11 tot 30 mijten per dag zou ik ook niet wakker liggen, mits de volken sterk zijn en geen dwv-bijen laten zien. Groet, Ben

  • j.roozenburg

    09-09-2020 om 10:19

    hallo ben misschien niet de juiste weg mijn nieuwe mail adres is..................... nee, dit had je zelf moeten doen ;-). Toch even aangepast en uit privacy overwegingen je mailadres hier weg gehaald! Groet, Ben

  • Han Holdijk

    09-09-2020 om 12:25

    Bij mijn 2volken trof ik begin augustus geen mijt val aan. Toch maar met 30 cc. Mierenzuur behandeld . Bij een volk vielen heel veel mijten., Bij het andere vol niets, toch maar 3keer behandeld , bij het vol waar veel mijt val was na 3 behandelingen nog iets, bij het andere volk geef mijt val waar genomen. Nu ben ik met suiker oplossing aan het voeren voor de winter. Groet Han.

  • Tomer

    09-09-2020 om 12:41

    Dag Ben, winter je de dadant volken altijd compact in, zet je ze bvb op 7-8 ramen met een sluitbord, of laat je ze ook wel gewoon op 10 ramen zitten. De buitenste ramen worden niet altijd gebruikt, dus haal ik deze best weg denk ik.

    Ha Tomer, ik laat ze vrijwel altijd op de "zomerstand" staan, dus meestal met 8 tot 10 BK-ramen. Overtollige ramen zonder bijen tref ik niet aan. Ik ben vooral in mijn kleine bijen volken verrast door de geweldige hoeveelheid bijen in de dadantkasten. Zelfs met 9 of 10 ramen zitten ze vaak nog tegen de kastwand in de lege ruimte. Zal morgen een paar foto's plaatsen (deze volken zijn dus niet behandeld, al 3 jaar niet). Groet, Ben

  • Stef

    09-09-2020 om 18:40

    goede avond Ben, ik heb dit jaar mijn bijen behandeld met varomed.
    Bij 2 van de 12 kasten zag ik de volgende dag heel veel dode bijen voor de kast liggen.
    Bij nader inspectie zag ik dat ze die van de bodem af sleepten naar buiten toe.
    Dus ze zijn in de kast gestorven.
    Heb jij dit ook wel eens ervaren. Groet stef

    Dag Stef, alleen bij de toepassing van mierenzuur heeft het bij mij wel eens verkeerd uitgepakt. Waren deze volken misschien iets zwakker bij een zelfde dosering VarroMed?
    Was het wel een nieuwe fles VarroMed? Groet, Ben

  • Stef

    09-09-2020 om 20:33

    Het waren gek gezegd 2 supersterke volken, dubbele broedkamer en als ik de dekplank verwijderde dan was het een zwart deken van bijen om het zo uit te drukken.De varomed was houdbaar tm 2020.
    Eigelijk 3 weken geleden gekocht.Ik ben zojuist wezen kijken maar er zijn geen nieuwe slachtoffers bij gekomen.Misschien was dit het. gr Stef

    Stef, toch vreemd. Het is wel zo dat VarroMed net als de voorganger HiveClean het poetsgedrag van de bijen stimuleert. In het verleden heb ik wel eens gezien dat ze daardoor versneld DWV-bijen opruimen. Maar die had jij dan wel herkend aan de verkreukelde vleugels. Groet, Ben

  • Ed Rietdijk

    10-09-2020 om 09:57

    Hallo Ben,
    Ook ik kijk iedere dag op de planken om te zien hoeveel mijten er vallen, dat is erg wisselend, 3 kasten niets tot zeer weinig, 2 kasten daar vind ik anderhalve week na het mierenzuur behandelen 10/15 mijten per dag en dat is aan het afnemen. Hoeveel mijeten per dag rechtvaardigt een eventuele 2e behandeling en doe je dat dan als de kasten qua voer ingewinterd zijn? (Ik ben nu aan het voeren)
    Vriendelijke groet, Ed

    Ha Ed, met deze lage aantallen zou ik niet meer behandelen. Wees maar zuinig op je bijtjes. Groet, Ben

  • Heijden van der Jeroen

    10-09-2020 om 17:57

    Dag Ben, Dank voor je waardevolle info.
    Vraag: Ik heb in het voorjaar 1 kast met bijen gesplitst. Nu is een volk goed gegroeid met BRIAS en honing. In de ander kast zijn nu ongeveer 1000 bijen en een aantal doppen en minimale honing. (geen mijten). Als ik deze bijen bij ga voeren in de winter, is er dan een kans dat ze de winter doorkomen. Zo niet wat is dan een optie om ze te laten overwinteren.
    Groet Jeroen

    Dag Jeroen, zo'n geringe hoeveelheid bijen missen massa om elkaar voldoende warm te houden in de winter. De afkoeling is te groot. Je kunt deze bijen dus beter samenvoegen met het andere volk. Groet, Ben

  • Marjan

    11-09-2020 om 19:38

    Hallo Ben, Ik ben een trouwe lezer en kijker van je blogs en best nog een beginnend imker.
    Mijn 2 buckfast volkjes zijn net terug van de heide. Daardoor ben ik (te) laat met de varroa-behandeling. Ik heb ze zojuist bekeken en wil het volgende plan aan jou voorleggen: Ik wil de ramen met heidehoning laten zitten aan weerzijden van de bovenste BK (2300 gram per stuk), daarnaast wil ik aan weerszijden van het broednest een leeg uitgebouwd raam plaatsen (dat kunnen ze vullen met de suiker die ze nog gaan krijgen voor de inwintering). Ik las in jouw boek dat je heidehoning wel kunt laten zitten, maar dan aan de buitenkant, zodat ze in februari/maart daar pas aan gaan beginnen.
    Dan komt bij beide volken in de bovenste BK het broednest (beide 6 ramen, met weinig nieuw broed op het moment). Ik wil ze inwinteren op 2 BK's, omdat in de onderste ramen nog wat honing en veel stuifmeel opgeslagen is. Aan de zijkanten van de onderste BK wil ik aan weerszijden 2 sluitramen doen, dus in totaal 4.
    Nu mijten tellen en welke varroa-behandeling raadt jij aan? Vorig jaar rond deze tijd apistan gedaan.
    Ik ga niet meer naar de heide met de bijen. Volgend jaar laat ik ze lekker thuis, zodat ik alles op tijd kan doen. Groeten, Marjan

    Ha Marjan, je kunt de lege uitgebouwde ramen het beste tegen het broednest aanhangen, dus de andere ramen 1 positie naar buiten plaatsen. Hou je dan voerramen over, dan verhuis je die naar de onderste BK. De lege BK-ramen worden aangevoerd met invertsuiker/suikerwater zodat de bijen dit voer in december/januari consumeren en de heidehoning later in februari/maart.
    Je kunt beneden volstaan met 2 sluitramen (1 aan iedere kant). De varroabehandeling zou ik alleen nog doen bij meer dan 10 mijten per dag op de schuifla. Als middel adviseer ik je ApiLifeVar (behandelhoeveelheid per kast te koop) of VarroMed (500 cc flacons en niet lang houdbaar). Apistan is chemisch en laat residuen achter in de was, dus niet gebruiken svp. Groet, Ben
    Groet, Ben

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.